Inzichten rond SES en overgewicht bij kinderen en jongeren in België

Recent onderzoek van Sciensano analyseerde de evolutie van overgewicht en obesitas bij Belgische kinderen van 2 tot en met 17 jaar tussen 1997 en 2018, met speciale aandacht voor verschillen in sociaaleconomische status (SES). De studie maakt gebruik van data verzameld aan de hand van de Gezondheidsenquête. De Gezondheidsenquête is een populatieonderzoek dat gericht is op het verzamelen van informatie over de gezondheid en levensstijl van de Belgische bevolking. De Gezondheidsenquête werd in 1997 voor de eerste keer afgenomen, vervolgens werd er telkens om de 3 à 4 jaar een nieuwe editie georganiseerd (2001, 2004, 2008, 2013, 2018 en 2022; de eerste resultaten uit 2022 worden verwacht in de loop van 2025).

Belangrijkste bevindingen uit de recente analyse

  • Toename overgewicht: De prevalentie van overgewicht (inclusief obesitas) bij kinderen steeg van 13,6% in 1997 naar 18,9% in 2018. Het verschil tussen 1997 en 2018 was significant, al was er geen significant verschil met tussenliggende onderzoeksjaren.
  • Stabiele obesitascijfers: Het percentage obesitas bleef stabiel, variërend tussen 5,4% en 6,3% in dezelfde periode.
  • SES-verschillen: Kinderen uit lagere SES-groepen vertoonden een sterkere toename in overgewicht (inclusief obesitas) en obesitas vergeleken met kinderen uit hogere SES-groepen. Het absolute verschil in overgewicht tussen lage en hoge SES steeg daardoor van 8,0 % in 1997 naar 14,9 % in 2018; voor obesitas ging de prevalentie van 3,1% naar 6,8 %.
  • Relatief risico: Kinderen met een lage SES hadden 2 tot 3 keer meer kans op overgewicht en 2 tot 4 keer meer kans op obesitas dan hun hoge SES-tegenhangers.

Besluit

Op basis van de resultaten van de analyse wijzen de auteurs nogmaals op het belang van maatregelen om toenemende sociaaleconomische ongelijkheden tegen te gaan. Aanbevolen maatregelen zijn onder meer het aanbieden van gezonde maaltijden en het bevorderen van sportactiviteiten op scholen, het reguleren van fastfoodrestaurants in de buurt van scholen en het beperken van marketing van ongezonde voeding, omdat kinderen met een lage SES hier disproportioneel vaker mee geconfronteerd worden.

Meer informatie over de resultaten en de conclusies is terug te vinden in dit artikel  en op deze website.


 

Datum laatste aanpassing: 4 augustus 2025

Materialen

Video – Wat betekent de conventie eetstoornissen voor de huisarts?

Wat betekent de conventie eetstoornissen voor de huisarts?

Filmpje

8:12

Infofiche – Wegwijs in het zorgtraject eetstoornissen – (Huis)arts

Als huisarts wegwijs in het zorgtraject eetstoornissen

Infofiche

– 164 KB

Stappenplan eetproblemen – Eerstelijnspsycholoog (ELP)

Eet- en gewichtsproblemen voor de eerstelijnspsycholoog (ELP)

Stappenplan

– 990 KB

Stappenplan eetstoornissen – Gespecialiseerde psycholoog

Herkenning en behandeling van mensen met signalen van een eetstoornis.

Stappenplan

– 1.7 MB

Stappenplan eetproblemen eerstelijnsdiëtist 

Een stappenplan bij eetproblemen en eetstoornissen voor de eerstelijnsdiëtist (ELD).

Stappenplan

– 959 KB

Stappenplan eetproblemen en eetstoornissen – Huisarts

Stappenplan voor de huisarts en kinderarts rond eetstoornissen bij jongeren en volwassenen.

Stappenplan

– 1.6 MB

Nieuws

Zorgtraject obesitas voor kinderen bestaat 2 jaar

Zorgtraject obesitas voor kinderen bestaat 2 jaar

dec 2025 – Zorgtraject obesitas voor kinderen bestaat 2 jaar Vandaag viert het zorgtraject obesitas voor kinderen zijn tweejarige bestaan. Bij deze willen we de PMOC’s (Pediatrische Multidisciplinaire Obesitascentra) en betrokken ambulante zorgverleners van harte feliciteren en ook uitdrukkelijk bedanken voor jullie inzet in de zorg voor obesitas bij kinderen. Jullie maken wel degelijk verschil! Informatiepakket uit voor […]

Eetvaardigheden en eetstoornissen bij diabetes

Eetvaardigheden en eetstoornissen bij diabetes

nov 2025 – Eetvaardigheden en eetstoornissen bij diabetes Vorige week stond Wereld Diabetes Dag opnieuw stil bij de impact van diabetes op het dagelijks leven. Het doel van een diabetesbehandeling is om zo stabiel mogelijke glucosewaarden te bereiken en te behouden. Voeding, beweging en medicatie spelen daarbij een belangrijke rol. Maar diabeteszorg gaat veel verder dan medische opvolging. […]

Eindrapport studie Jongeren en Gezondheid 2021-2024 (HBSC Vlaanderen)

Eindrapport studie Jongeren en Gezondheid 2021-2024 (HBSC Vlaanderen)

okt 2025 – Eindrapport studie Jongeren en Gezondheid 2021-2024 (HBSC Vlaanderen) Het eindrapport van de studie Jongeren en Gezondheid 2021-2024 (HBSC Vlaanderen) werd afgelopen zomer gepubliceerd. In deze grootschalige studie werd de gezondheid, het gezondheidsgedrag en de sociale omgeving van meer dan 20.000 jongeren in Vlaanderen in kaart gebracht. Bijzondere aandacht ging uit naar hun mentaal, sociaal en […]

Voor u gelezen: Mental Health Impacts of Self‐Help Interventions for the Treatment and Prevention of Eating Disorders. A Meta‐Analysis. 

Voor u gelezen: Mental Health Impacts of Self‐Help Interventions for the Treatment and Prevention of Eating Disorders. A Meta‐Analysis. 

okt 2025 – Voor u gelezen: Mental Health Impacts of Self‐Help Interventions for the Treatment and Prevention of Eating Disorders. A Meta‐Analysis.  Wat is het effect van zelfhulpinterventies op mentaal welbevinden van mensen met een risico op of met (symptomen van) een eetstoornis: een meta-analyse van gerandomiseerde trials Inleiding Ondanks de ontwikkelingen in de interventies zowel voor de preventie […]

Zorgtoeslag bij kinderen met een eetstoornis of obesitas

Zorgtoeslag bij kinderen met een eetstoornis of obesitas

okt 2025 – Zorgtoeslag bij kinderen met een eetstoornis of obesitas Als een kind langdurig kampt met een eetstoornis of obesitas en daardoor een specifieke ondersteuningsbehoefte heeft, komt het mogelijk in aanmerking voor de zorgtoeslag. In Vlaanderen voorziet de overheid verschillende vormen van ondersteuning voor kinderen die door een beperking, aandoening of handicap extra zorg nodig hebben in het […]

Kennisdag 2025: herbeleef de highlights!

Kennisdag 2025: herbeleef de highlights!

okt 2025 – Kennisdag 2025: herbeleef de highlights! Eetexpert bestaat 25 jaar en dat hebben we gevierd op onze kennisdag. Dit feestjaar stond volledig in het teken van lichaamstevredenheid bij jongeren. Verslagen Lees hier de samenvatting van de verschillende lezingen. Kon je er niet bij zijn? Bekijk de opname Bekijk de opname van de kennisdag 2025 lichaamstevredenheid op […]

Ontdek de EDUbox Gelukkig groeien

Ontdek de EDUbox Gelukkig groeien

sep 2025 – EDUbox Gelukkig groeien EDUbox Gelukkig groeien gebruikt de overgang naar het secundaironderwijs als kapstok om het groeiproces te verkennen. De EDUbox Gelukkig groeien: Een boost voor je lijf en brein is een gloednieuw, interactief lespakket dat jongeren inzicht geeft in alle aspecten van hun eigen groeiproces. Via tekst, video’s, opdrachten en een interactieve tool ontdekken […]

Kennisdag 2025

Kennisdag 2025

sep 2025 – Welkom op deze feestelijke editie van de kennisdag Wat betekent 25 jaar Eetexpert voor jou? We zijn benieuwd naar jouw ervaring en blik op de toekomst. Mail ons jouw antwoorden op deze twee vragen: Antwoord anoniem via dit formulier of mail naar secretariaat@eetexpert.be Vier mee en win een verrassingspakket Tijdens onze studiedag organiseren we een […]