Nieuws
Inzichten rond SES en overgewicht bij kinderen en jongeren in België
Inzichten rond SES en overgewicht bij kinderen en jongeren in België
Recent onderzoek van Sciensano analyseerde de evolutie van overgewicht en obesitas bij Belgische kinderen van 2 tot en met 17 jaar tussen 1997 en 2018, met speciale aandacht voor verschillen in sociaaleconomische status (SES). De studie maakt gebruik van data verzameld aan de hand van de Gezondheidsenquête. De Gezondheidsenquête is een populatieonderzoek dat gericht is op het verzamelen van informatie over de gezondheid en levensstijl van de Belgische bevolking. De Gezondheidsenquête werd in 1997 voor de eerste keer afgenomen, vervolgens werd er telkens om de 3 à 4 jaar een nieuwe editie georganiseerd (2001, 2004, 2008, 2013, 2018 en 2022; de eerste resultaten uit 2022 worden verwacht in de loop van 2025).
Belangrijkste bevindingen uit de recente analyse
- Toename overgewicht: De prevalentie van overgewicht (inclusief obesitas) bij kinderen steeg van 13,6% in 1997 naar 18,9% in 2018. Het verschil tussen 1997 en 2018 was significant, al was er geen significant verschil met tussenliggende onderzoeksjaren.
- Stabiele obesitascijfers: Het percentage obesitas bleef stabiel, variërend tussen 5,4% en 6,3% in dezelfde periode.
- SES-verschillen: Kinderen uit lagere SES-groepen vertoonden een sterkere toename in overgewicht (inclusief obesitas) en obesitas vergeleken met kinderen uit hogere SES-groepen. Het absolute verschil in overgewicht tussen lage en hoge SES steeg daardoor van 8,0 % in 1997 naar 14,9 % in 2018; voor obesitas ging de prevalentie van 3,1% naar 6,8 %.
- Relatief risico: Kinderen met een lage SES hadden 2 tot 3 keer meer kans op overgewicht en 2 tot 4 keer meer kans op obesitas dan hun hoge SES-tegenhangers.
Besluit
Op basis van de resultaten van de analyse wijzen de auteurs nogmaals op het belang van maatregelen om toenemende sociaaleconomische ongelijkheden tegen te gaan. Aanbevolen maatregelen zijn onder meer het aanbieden van gezonde maaltijden en het bevorderen van sportactiviteiten op scholen, het reguleren van fastfoodrestaurants in de buurt van scholen en het beperken van marketing van ongezonde voeding, omdat kinderen met een lage SES hier disproportioneel vaker mee geconfronteerd worden.
Meer informatie over de resultaten en de conclusies is terug te vinden in dit artikel en op deze website.
Datum laatste aanpassing: 4 augustus 2025
Materialen
Video – Wat betekent de conventie eetstoornissen voor de huisarts?
Wat betekent de conventie eetstoornissen voor de huisarts?
Filmpje
8:12
Infofiche – Wegwijs in het zorgtraject eetstoornissen – (Huis)arts
Als huisarts wegwijs in het zorgtraject eetstoornissen
Infofiche
– 164 KB
Stappenplan eetproblemen – Eerstelijnspsycholoog (ELP)
Eet- en gewichtsproblemen voor de eerstelijnspsycholoog (ELP)
Stappenplan
– 990 KB
Stappenplan eetstoornissen – Gespecialiseerde psycholoog
Herkenning en behandeling van mensen met signalen van een eetstoornis.
Stappenplan
– 1.7 MB
Stappenplan eetproblemen eerstelijnsdiëtist
Een stappenplan bij eetproblemen en eetstoornissen voor de eerstelijnsdiëtist (ELD).
Stappenplan
– 959 KB
Stappenplan eetproblemen en eetstoornissen – Huisarts
Stappenplan voor de huisarts en kinderarts rond eetstoornissen bij jongeren en volwassenen.
Stappenplan
– 1.6 MB
Nieuws
Week van de opvoeding – Actie boek ‘Ben ik te dik, mama?’
mei 2026 – Week van de opvoeding – Actie boek ‘Ben ik te dik, mama?’ Van 16 mei tot 23 mei organiseert de VVSG de Week van de Opvoeding. Het thema van dit jaar is “Plezier in het opvoeden”. Opvoeden is niet altijd makkelijk, maar het zit vol mooie momenten: een glimlach, een ontdekking, een knuffel, samen lachen. […]
Webinar verwijsbeleid lichamelijke groei bij Kind en Gezin
mrt 2026 – Webinar Verwijsbeleid lichamelijke groei bij Kind en Gezin De groei is een belangrijke indicator voor de gezondheid van het kind. Kind en Gezin volgt het gewicht, de lengte en de hoofdomtrek van het kind op. Verloopt de groei anders dan verwacht, dan kan verwijzing naar de huis-of kinderarts wenselijk zijn. Flowcharts ondersteunen bij de inschatting wanneer verwijzing aanbevolen is. Als zorgprofessional […]
Uitbreiding diëtistische zorg binnen de conventie eetstoornissen
mrt 2026 – Uitbreiding zorgtraject eetstoornissen Sinds 1 april 2026 (met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2026) hebben jongeren in een zorgtraject eetstoornissen recht op 38 terugbetaalde sessies (20 uur) diëtistische begeleiding per periode van 12 maanden, naast 20 sessies bij een gespecialiseerde, geconventioneerde klinisch psycholoog/orthopedagoog. Wanneer een behandelende arts een zorgtraject opstart voor een patiënt tot en […]
Basisopleidingen voorjaar 2026
mrt 2026 – Basisopleidingen Basisopleiding obesitas BO obesitas voor klinisch psychologen en orthopedagogen Wil je als psycholoog of orthopedagoog effectief aan de slag met kinderen, jongeren en volwassenen met gewichtsproblemen? Deze basisopleiding biedt je de kennis en praktische handvaten om obesitas gestructureerd en doelgericht aan te pakken. Je leert over vroegdetectie, diagnostiek, behandeling én de actuele zorg voor obesitas in Vlaanderen. Wat je krijgt: […]
Webinars voorjaar 2026
mrt 2026 – Webinars De komende maanden staan er een heel aantal boeiende webinars gepland. Zo organiseren we een webinar over lichaamsbeeld en embodiment bij eetstoornissen en hebben we nog een paar webinars toegevoegd aan de reeks lunchwebinars. Webinar: Lichaamsbeeld en embodiment bij jongeren met een eetstoornis (4 juni, 14.30u – 16u) Wil je als hulpverlener jongeren met […]
In de kijker: webinar perfectionisme als transdiagnostische factor bij eetstoornissen – door dr. Liesbet Boone
mrt 2026 – Webinar op eigen tempo: Perfectionisme als transdiagnostische factor bij eetstoornissen – door dr. Liesbet Boone Perfectionisme is een belangrijke transdiagnostische risicofactor voor verschillende psychologische problemen, waaronder eetstoornissen, angststoornissen en depressie. Tegelijk kan perfectionisme een instandhoudende factor zijn die het herstel bemoeilijkt en ervoor zorgt dat een begeleiding soms vastloopt. Een goed begrip van perfectionisme is […]
Lancering praatplaat over groei bij jongeren (CLB)
mrt 2026 – Groeien is meer dan groot worden. Rond de leeftijd van 11 jaar verandert er veel: het lichaam begint te veranderen, gevoelens kunnen intenser worden en kinderen gaan meer ontdekken wie ze zijn en wat ze belangrijk vinden. Groeien gaat dus niet alleen over centimeters en kilo’s, maar ook over denken, voelen en verbonden zijn met […]
World Obesity Day 4 maart 2026: Samen sterk in zorg en ondersteuning voor mensen met obesitas
mrt 2026 – World Obesity Day 4 maart 2026: Samen sterk in zorg en ondersteuning voor mensen met obesitas Materiaal in de kijker: informatiepakket voor ouders van kinderen met een hoger gewicht Op deze World Obesity Day zetten we graag ons informatiepakket voor ouders van kinderen met een hoger gewicht in de kijker. Dit pakket kan ouders helpen […]