Sciensano rapporteert over eetstoornissen

In maart 2021 peilde Sciensano voor het eerst sinds de coronacrisis ook naar symptomen van eetstoornissen, hierbij gebruik makend van de SCOFF die ook in de bevragingen uit 2013 en 2018 werd opgenomen. De SCOFF is een screeninginstrument dat ingezet wordt in de eerste lijn om mensen die at risk zijn voor een eetstoornis te identificeren.

In vergelijking met zowel 2013 (8%) en 2018 (7%) was er een stijging in het percentage (11%) van mensen die door de SCOFF als at risk voor een eetstoornis werden geïdentificeerd. Op niveau van de individuele vragen gaven deelnemers het volgend aan:

8% van de deelnemers gaf aan dat men de laatste maanden (minstens) 6 kilo was afgevallen

17% gaf aan angstig te zijn om geen controle meer te hebben over de hoeveelheden die men eet

3% gaf aan braken op te wekken

4% gaf aan dat anderen aangeven dat ze te mager zijn, terwijl ze zichzelf te dik vinden

12% gaf aan dat voedsel hun leven overheerst

Opvallend: de percentages gerelateerd aan de vragen rond angst voor controleverlies liggen lager dan in andere landen bij gelijkaardige vragen:

In een studie uit het Verenigd Koninkrijk tijdens de eerste lockdown (lente 2020) gaf 36% aan het gevoel te hebben minder controle te hebben over eten in vergelijking met voor de lockdown (Robinson et al., 2021).

In een Portugese studie gaf 47.2% aan minstens 1 keer de controle verloren te zijn over hun eetgedrag tijdens de eerste lockdown (Ramalho et al., 2021)

Uit de analyse van Sciensano bleek daarnaast dat er meer vrouwen (13%) at risk zijn dan mannen (9%) (gecontroleerd voor leeftijd) en dat het percentage personen at risk daalt met de leeftijd. Bij deelnemers tussen de 18 en 29 jaar blijkt 18% at risk, in de groep ouder dan 65 jaar is dit 5%. Voor alle leeftijdscategorieën was er in vergelijking met 2013 en 2018 wel een stijging in het percentage dat at risk is.

Bovendien toonde men aan dat personen die signalen vertonen van een angststoornis en/of een depressieve stoornis ook meer kans hadden om at risk te zijn voor eetstoornissen: respectievelijk 26% en 24%. Dit ligt in de lijn van verwachting, negatief affect is een gekende risicofactor voor de ontwikkeling van eetstoornissen.

Daarnaast bleek dat deelnemers die aangaven zich ontevreden te voelen over hun sociale relaties of zich eenzaam voelden ook vaker at risk te waren voor eetstoornissen dan deelnemers die wel aangaven tevreden te zijn over hun sociale contacten of aangaven zich niet eenzaam te voelen. Verbondenheid met anderen is dan ook een beschermende factor en verlaagt dus het risico op de ontwikkeling van een eetstoornis. Personen die alleen woonden of een lager diploma hadden waren dan weer vaker om at risk.

De corona-enquête van Sciensano werd verspreid onder deelnemers boven de 18 jaar. Dit betekent dat we op dit moment geen Belgische cijfers hebben voor kinderen en jongeren.

Referenties

Zesde COVID-19 gezondheidsenquête: eerste resultaten. Brussel, België; Depotnummer: D/2020/14.440.29. Beschikbaar op: https://doi.org/10.25608/r4f5-1365

Ramalho, S. M., Trovisqueira, A., de Lourdes, M., Gonçalves, S., Ribeiro, I., Vaz, A. R., Machado, P., & Conceição, E. (2021). The impact of COVID-19 lockdown on disordered eating behaviors: the mediation role of psychological distress. Eating and Weight Disorders, 1–10. https://doi.org/10.1007/s40519-021-01128-1 .

Robinson, E., Boyland, E., Chisholm, A., Harrold, J., Maloney, N.G., Marty, L., Bethan, R.M., Noonan, R. & Hardman, C.A. (2021). Obesity, eating behavior and physical activity during COVID-19 lockdown: A study of UK adults. Appetite, 156, 104853. https://doi.org/10.1016/j.appet.2020.104853

Meer info

Mei 2021

Nieuws

Week van de opvoeding – Actie boek ‘Ben ik te dik, mama?’

mei 2026 – Week van de opvoeding – Actie boek ‘Ben ik te dik, mama?’ Van 16 mei tot 23 mei organiseert de VVSG de Week van de Opvoeding. Het thema van dit jaar is “Plezier in het opvoeden”. Opvoeden is niet altijd makkelijk, maar het zit vol mooie momenten: een glimlach, een ontdekking, een knuffel, samen lachen. […]

Webinar verwijsbeleid lichamelijke groei bij Kind en Gezin

mrt 2026 – Webinar Verwijsbeleid lichamelijke groei bij Kind en Gezin De groei is een belangrijke indicator voor de gezondheid van het kind. Kind en Gezin volgt het gewicht, de lengte en de hoofdomtrek van het kind op. Verloopt de groei anders dan verwacht, dan kan verwijzing naar de huis-of kinderarts wenselijk zijn. Flowcharts ondersteunen bij de inschatting wanneer verwijzing aanbevolen is. Als zorgprofessional […]

Uitbreiding diëtistische zorg binnen de conventie eetstoornissen

mrt 2026 – Uitbreiding zorgtraject eetstoornissen Sinds 1 april 2026 (met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2026) hebben jongeren in een zorgtraject eetstoornissen recht op 38 terugbetaalde sessies (20 uur) diëtistische begeleiding per periode van 12 maanden, naast 20 sessies bij een gespecialiseerde, geconventioneerde klinisch psycholoog/orthopedagoog. Wanneer een behandelende arts een zorgtraject opstart voor een patiënt tot en […]

Basisopleidingen voorjaar 2026

mrt 2026 – Basisopleidingen Basisopleiding obesitas BO obesitas voor klinisch psychologen en orthopedagogen Wil je als psycholoog of orthopedagoog effectief aan de slag met kinderen, jongeren en volwassenen met gewichtsproblemen? Deze basisopleiding biedt je de kennis en praktische handvaten om obesitas gestructureerd en doelgericht aan te pakken. Je leert over vroegdetectie, diagnostiek, behandeling én de actuele zorg voor obesitas in Vlaanderen. Wat je krijgt: […]

Webinars voorjaar 2026

mrt 2026 – Webinars De komende maanden staan er een heel aantal boeiende webinars gepland. Zo organiseren we een webinar over lichaamsbeeld en embodiment bij eetstoornissen en hebben we nog een paar webinars toegevoegd aan de reeks lunchwebinars. Webinar: Lichaamsbeeld en embodiment bij jongeren met een eetstoornis (4 juni, 14.30u – 16u) Wil je als hulpverlener jongeren met […]

In de kijker: webinar perfectionisme als transdiagnostische factor bij eetstoornissen – door dr. Liesbet Boone

mrt 2026 – Webinar op eigen tempo: Perfectionisme als transdiagnostische factor bij eetstoornissen – door dr. Liesbet Boone Perfectionisme is een belangrijke transdiagnostische risicofactor voor verschillende psychologische problemen, waaronder eetstoornissen, angststoornissen en depressie. Tegelijk kan perfectionisme een instandhoudende factor zijn die het herstel bemoeilijkt en ervoor zorgt dat een begeleiding soms vastloopt. Een goed begrip van perfectionisme is […]

Lancering praatplaat over groei bij jongeren (CLB)

mrt 2026 – Groeien is meer dan groot worden. Rond de leeftijd van 11 jaar verandert er veel: het lichaam begint te veranderen, gevoelens kunnen intenser worden en kinderen gaan meer ontdekken wie ze zijn en wat ze belangrijk vinden. Groeien gaat dus niet alleen over centimeters en kilo’s, maar ook over denken, voelen en verbonden zijn met […]

World Obesity Day 4 maart 2026: Samen sterk in zorg en ondersteuning voor mensen met obesitas

mrt 2026 – World Obesity Day 4 maart 2026: Samen sterk in zorg en ondersteuning voor mensen met obesitas Materiaal in de kijker: informatiepakket voor ouders van kinderen met een hoger gewicht Op deze World Obesity Day zetten we graag ons informatiepakket voor ouders van kinderen met een hoger gewicht in de kijker. Dit pakket kan ouders helpen […]

Bekijk al het nieuws